luống cuống
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Tính từ:
- Ở trạng thái mất bình tĩnh, thiếu tự chủ: Trạng thái tâm lý khi gặp tình huống bất ngờ, căng thẳng hoặc quan trọng, dẫn đến việc không biết ứng xử, đối phó ra sao, thường thể hiện ra ngoài bằng các hành động, cử chỉ vụng về, thiếu tự nhiên.
- Cảm thấy bối rối, lúng túng: Cảm giác khó xử, ngượng ngùng khi không kịp chuẩn bị tinh thần hoặc không có kinh nghiệm xử lý tình huống.
Ví dụ sử dụng
Các cách sử dụng nâng cao
- "làm cho ai luống cuống": Gây ra sự bối rối, lúng túng cho người khác.
- Câu hỏi hóc búa của giám khảo đã làm cho thí sinh luống cuống.
- "trông có vẻ luống cuống": Miêu tả biểu hiện bên ngoài của sự lúng túng.
- Anh ta trông có vẻ luống cuống khi bước vào phòng họp đông người.
Biến thể và từ gần giống
- Cuống (động từ): Một dạng rút gọn, thường dùng trong khẩu ngữ với nghĩa tương tự "luống cuống", chỉ sự vội vàng, hốt hoảng.
- Đừng cuống lên như thế, hãy bình tĩnh nào.
- Lúng túng (tính từ): Có nghĩa gần giống, chỉ sự vụng về, lưỡng lự không biết nên làm gì.
- Bối rối (tính từ): Chỉ trạng thái tâm lý rối bời, không suy nghĩ được thấu đáo.
Từ đồng nghĩa
- Bối rối: Rối trí, không giữ được bình tĩnh.
- Lúng túng: Vụng về, không biết xử trí thế nào cho đúng.
- Ngỡ ngàng (trong một số ngữ cảnh): Cảm thấy bất ngờ đến mức không kịp phản ứng.
Từ trái nghĩa
- Bình tĩnh: Giữ được trạng thái ổn định, không bị xáo trộn.
- Tự tin: Tin vào khả năng của bản thân, không e ngại.
- Thản nhiên: Tỏ ra bình thản, như không có chuyện gì xảy ra.
Thành ngữ, tục ngữ liên quan
- "Ăn không ngồi không, quen thói luống cuống": (Thành ngữ) Chỉ những người nhàn rỗi, không có việc làm, khi gặp chuyện thường dễ bị lúng túng, không biết xử lý.
- "Chưa đánh đã chạy, mới hỏi đã luống cuống": (Thành ngữ) Chỉ những người thiếu bản lĩnh, quá lo sợ hoặc thiếu chuẩn bị.
- t. Ở vào trạng thái mất bình tĩnh, thiếu tự chủ đến mức không biết xử sự, đối phó ra sao (thường thể hiện bằng những cử chỉ, hành động không tự nhiên, vụng về, thất thố). Mừng quá, chân tay luống cuống không biết làm gì. Bị hỏi dồn nên luống cuống.